Het werk RaRa is deels zichtbaar aanwezig in de expositie bij ZomerSalon Royaal 2026 bij CBK Zuid Oost. Je kan het, gedeeltelijk, zien en ervaren op verschillende manieren. Als je kijkt zie je alleen een schilderij, een kant. De andere kant zie je niet. Maar er is nog meer wat onzichtbaar is en verborgen. Het lijkt een schilderij, maar het is ook een beeld, installatie, performance en op de opening zelf een belevenis. Want dan gaat er nog meer gebeuren, dat je later, alleen als registratie kan zien, of je moet erbij zijn geweest.
Gaat het over een utopie?
Gaat het wel over een utopie? Of is het de volgende stap in een utopie, mijn waarheid. Hieronder zal ik uitleggen dat het werk RaRa eigenlijk voorbij de utopie gaat. Het is mijn werkelijkheid. Misschien niet zo makkelijk uit te leggen of te snappen, daarvoor zal je nodige stappen moeten nemen. Misschien ben je er nog niet aan toe, of niet klaar voor. Of kijk je er anders tegen aan. Dat is ook goed.
Goed of verkeerd? Voorbij de dualiteit.
Het werk kan en mag ook anders, “goed” of”verkeerd” worden opgehangen of geïnterpreteerd worden. Het thema waarop RaRa uitgekozen is, is Utopie. Daarvoor heb ik het werk ingeleverd. Verder heb ik dit thema, utopie, onderzocht. Voor mij is een utopie een toestand die nastrevenswaardig, maar onbereikbaar is. Als ik kijk op internet, met google AI, vind ik dit…. als uitleg. “Een utopie is een in de fantasie ontworpen ideale, volmaakte samenleving of toestand die in de praktijk als onbereikbaar of onmogelijk wordt beschouwd. Het is een wensdroom of droombeeld, vaak gebruikt als kritiek op de bestaande werkelijkheid. “
Een stapje verder dan Utopie.
Het werk RaRa gaat een stapje verder en voorbij aan de taal. Want utopie, is een woord en gemaakt in een taal waarbij “tekort” , of “nooit kan lukken” een aanname, overtuiging of uitgangspunt is. Ik sta niet achter een benaming of denkbeelden met een met eeen tekort, of denken uit te weinig en gebrek. Dat is een opgelegde denkwijze of programmering waar ik niet in mee ga. Ik sta daar niet achter sta en geloof wat anders. Ik denk van uit overvloed. En een zelf gekozen vrijheid. Alles is. Het is wel mogelijk. Alles kan. Alles mag. Alles is mogelijk.
RaRa, zou het kunstwerk kunnen winnen?
Daarom kan dit ingeleverde kunstwerk winnen? Als het goed is kan dit werk, na beoordeling door de commissies, ja er zijn er drie, dan ook niet winnen. Het gaat niet echt over utopie. Dus dat is al een reden genoeg. Verder geloof ik niet in het winnen van een kunstwerk. Dat is , naar mijn mening, niet het doel van kunst. Dan komen we eigenlijk op de discussie wat kunst is en wat niet. Dat gaat hier, te ver, om op in te gaan.
Ik zal hieronder proberen uit te leggen. Meestal worden de kunstwerken met elkaar vergeleken. Met de regels die gelden binnen de groep die bepaalt wat wel of geen “goede” kunst is. Meestal worden regels gemaakt en opgesteld en bijgesteld. Afhankelijk van de tijdsepisode, de manier van kijken, hoe er “nu” tegen aan gekeken wordt. Zodat iedereen op dezelfde manier het kan beoordelen. Alsof een ieder dan met dezelfde pet op, in de commissie, objectief kijkt en everwichtig, rechtvaardig, gelijk gestemd, tot het zelfde “juiste” oordeel kan komen. Dat is dan een groep die zich ten taak heeft gesteld een oordeel te vellen.
Een opgelegde programmering?
Niet dat dat nodig is. Ik zit niet te wachten op een deskundig oordeel van welke jury dan ook. Zeker niet van een jury waar ik niet voor gekozen heb. Want ook dat is maar een programmering waarin jij wordt meegenomen. Maar hoe zit dat dan, je hebt het toch ingeleverd en je kent de voorwaarden toch? Daarvoor zit nog altijd een stadium. Wel toeschouwer zijn, maar niet aan mee doen. En waarom zou ik de logica en regels van een ander moeten volgen?
De quantum sprong
Dan kom je jezelf tegen. En doe je niet mee. Je maakt dan geen kans op de geweldige extraatjes, de hoofdprijs, andere prijzen, lof, jubeltenen en hoera-tjes of welgemeende felicitaties en bekendheid of aandacht en in het middelpunt staa. De waardering, van buitenaf, is logisch en iets waar ik ook gevoelig voor ben en altijd vatbaar voor was, en misschien nog steeds… Dus daarom doe ik toch mee. Het kan allebei.
Het systeem zit zo in elkaar, heel vernuftig…
Maar automatisch, gaat dat wel gebeuren, als je je er niet bewust van bent. Dan denk je het is links of rechts. Maar er is nog een keuze. Of meerdere. Allebei, of allebei niet. Of ik doe wat ik zelf wil. Groepsdruk of het willen behoren tot een bepaalde groep en daaraan je identiteit ontlenen. De angst om er niet bij te horen. Dat doen we normaal zo. Dat is de gewoonte. Dat is onze manier van werken. Dat hebben we altijd al zo gedaan. Of noem maar op, welke reden je er voor kan verzinnen. Het is één van de invalshoeken hoe je het kan bekijken. Vaak zitten er allerlei aannames, regels, gewoontes, aanpassingen, machtsstructuren en andere dingen in verweven. Daardoor is het niet meer zuiver, eerlijk, oprecht deze objectieve kijk. Ieder doet zijn best. Ze doen het allemaal zo goed mogelijk, het is allemaal goed bedoeld. Echter dat is het nou net, er doorheen verheven zit een hoop ruis en troep, macht, spelletjes, politiek, voor de bezoekerscijfers, voor de subsidie, voor de sponsor, andere belangen en meer. Wegen en wikken, wat nergens toe dient, niet echt over kunst gaat, maar vaak over iets anders dat ook meespeelt. De vraag is of dat nodig is. Maar we doen er maar aan mee, omdat dat nou eenmaal zo hoort of dan wel iets voor stelt. Wat er achteraan komt is een groot maar, …. Omdat er geen andere manier, zo snel voor handen is, wordt dn toch terggegrepen op de oude vertrouwde manier van beoordelen en kiojken naar kunst. Het is alleen niet de enige juiste keuze, en zijn veel meer mogelijkheden. En dat is goed om je dat te realiseren.
Is de beoordeling door een jury of drie juries nodig?
Is de beoordeling wel nodig? Heb ik daarom gevraagd? Nee, ik heb geen oordeel van een ander nodig. Maar toch als je meedoet, zit dat er automatisch bij. Grappig dus. Ook hier weer een opgelegde keuze. Je kan wel of niet meedoen. En dat is dan dè keuze. Ook hier kies ik voor de quantum aanpak. Nog meer keuzes en allemaal tegelijkertijd.
Te lezen is “De werken worden beoordeeld door drie jury’s: een professionele jury, een publieksjury (via stemformulieren) en de medewerkers van CBK Zuidoost. De winnende werken van de ZomerSalon Royaal zullen worden tentoongesteld.”
Wie beoordelen het? De kunstcommissie, de kunstcuratoren, kunsthistorici, de galeriehouder, de museum directeur, de kunstbobo de kunstverzamelaar de gearriveerde kunstenaar, de kunstvak jury, commissielid van het fonds of de subsidiegever, kunstdeskundige, of degene die daarvoor gestudeerd heeft of aanzien heeft verworven binnen dat gebied.
Een aantal van de criterea om de kunst te beoordelen…
Is het kwalitatief goed? Heeft het vorm en inhoud? Is er de juiste balans? Is het creatief van hogere waarde? Zit het ambachtelijk goed in elkaar. Klopt de boodschap met het wat het werk voorstelt? Stelt het werk, wel de juiste vragen? Heeft de kunstenaar wel een goede kunst opleiding? Zit de kunstenaar bij een galerie? Wordt deze kunstenaar gesteund door bijvoorbeeld het Mondriaan fonds. Heeft deze kunstenaar naamsbekendheid? Stelt deze kunstenaar überhaupt wel wat voor in het kunst circuit? Is het wel een “goed” werk? Want een “goed” werk moet toch op zichzelf staan en zichzelf kunnen verklaren. Of welke regels, normen, waarden gelden in die cultuur of tijd waarin het beoordeeld wordt? Per tijdsperiode wordt de kunst weer anders beoordeeld. Andere waarden en normen zijn dan in de mode. Nu zou het waarschijnlijk beter zijn als er iets van inclusiviteit, andere culturele achtergronden, LBGHTI +, anti antisemiet, tegen het fascisme en genocide, in terug te vinden zou zijn. Immers anders is het volgens de kunstcritici misschien wel niet goed genoeg en zijn anderen die daar wel aan voldoen, per definitie, net iets beter. Maar er zijn, zogenaamd dus altijd uitzonderingen en niks is hard aantoorbaar bewijs dat dit op enige waarheid zou stoelen. Ik bedoel daarmee “de meestal, elitaire, kleine” groep deskundigen die bepalen wat wel en geen goede hoogwaardige kunst met de grote K is , zijn ook net mensen.
Wie bepaalt maakt de regels is dat zo?
Wie bepaalt de regels? Wat is wel en geen goede kunst? Het is vaak onduidelijk en vaag. Maar aan de andere kant is redelijk duidelijk. Want voor elke regel is wel een uitzondering te vinden. Of je er dan ook aan moet “voldoen” , het echte kunst met de grote K, en of daarin meegaat is een tweede. Juist al die regels, normen en waarden, criterea. Vanuit de kunst met de grote K, zal er ook altijd wel weer anders tegen aan gekeken worden, Officieel wordt dit gezegd, maar de ongeschreven regel is dat. En dat zullen en kunnen we natuurlijk niet hardop zeggen want dan zouden we ons baantje kunnen verliezen, of onze naam. En mogen we dit ook wel een keer ter discussie gesteld worden. Natuurlijk, dat is vrijheid. En achter de schermen weet je dan wat de consequenties daarvan voor jou zijn. Het is ook een overtuiging en een waarheid. Je zite het negatief, hoor je dan meteen. Ik noem het realistisch. Maar ook dat is maar een gedeeltelijke waarheid. Het is er. Het is er allemaal. Het is ook een programmering, die er ver en diep in zit. Zonder dat je het je bewust bent, of misschien weet je het ook wel, doe je er zelf even hard aan mee. En op dit moment past dat niet bij mij. Als iets niet is waar ik zelf voor gekozen heb. Het is niet mijn programma. Het is een programma van kunstbobo’s, de kunsthandel, de kunstcriticus. allemaal ok, maar niet van mij. Gestoeld op een pyramide structuur van macht, hiërarchie. Met één iemand aan de top die het aanstuurt, uitmaakt of opdringt.
Uitzondering, uitsluiting, ongelijkheid, afscheiding, hiërarchie, oordelen, (beter of slechter zijn), een groepsdruk, bij een elitaire club horen, verdeel en heers, tekort, schuld en boete. Natuurlijk hoor ik al meteen het woord inclusief en LBGHTI en iedereen is gelijk. OOk dat is waar. Maar wie Mijn idee is dat er meer is. Het si er allemaal. En dan mag je zelf kijken welk deel van de programmering bij jou hoort. Het mijne is meer een van intentie, intuïtie, gelijkwaardigheid, liefde, gevoel, vanuit het hart, innerlijk weten, plezier, lol en vreugde. Maar persoonlijk is het ook, fascineert het mij, raakt het mij, zet het mij aan het denken, is het humor, maakt het mij enthousiast, zie ik andere nieuwe inzichten, is het creatief, word ik nieuwsgierig, word ik meegenomen, wil ik meer weten, kom ik er een stap verder mee… Ook dat is weer een persoonlijke , niet objectieve kijk. En ook dat telt mee.
en programma Ten eerste dit maar een gedeelte van de belevenis. Ook dat is goed. Het gaat de polariteit en dualiteit van goed en fout, slecht en uitstekend voorbij. Het is quantum. Het kan allemaal tegelijkertijd. Ondersteboven, omgedraaid of achterstevoren. De afbeelding is 2 dimensionaal, dat is maar een deel van het werk. Het werk is 5 dimensionaal. Tijdens de opening van ZomerSalon in CBK ZuidOost zal de bijbehorende performance ook plaatsvinden, die onlosmakelijk bij RaRa hoort.
RaRa was ook een actiegroep. Revolutionaire Anti-Racistische Actie (RaRa) was een radicale Nederlandse actiegroep die in de jaren 80 en begin jaren 90 bekend werd door gewelddadige acties en aanslagen tegen bedrijven en overheidsinstellingen. De groep richtte zich onder meer tegen de apartheid in Zuid-Afrika en het Nederlandse asielbeleid, wat leidde tot materiële schade bij o.a. Shell en Makro, en een bomaanslag op het huis van staatssecretaris Aad Kosto
RaRa is Raden Maar, want er is altijd meer.
Niet dat dit werk RaRa daar iets met de actiegroep RaRa te maken heeft. Er zijn altijd verborgen lagen, diepere lagen. Lagen die niet zichtbaar zijn en toch meespelen. In deze tijd, van fake nieuws , vooral als je laat leeiden door het nieuws en de sociale media, raak je helemaal ver van jezelf. Alles komt aan het licht. Echter het gaat verder dan dat. Het gaat niet alleen om de buitenwereld. Ook dat is een programma. We kijken teveel naar de buitenwereld waarin we leven en laten ons daardoor leven. Een rationele benadering waarbij het wetenschappelijk is dat de werleld die wij waarnemen bestaat uit iets dat we met onze 5 zintuigen waarnemen. Horen, zien, voelen, ruiken en proeven. En het gaat verder dan de fysieke wereld en het bedenken vanuit het hoofd. Waarneming met het hoofd, de mind en alles wetenschappelijk willen verklaren, is ook maar een programma. Het gaat om de ontdekking en het beleven van de innerlijke wereld. Leven vanuit het hart. Herinneren naar wie jioj als mens bent waar je vandaan komt en waar je toe in staat bent. Het gaat om de herinneringen die terugkomen, aan Wie je echt, van nature bent.
Titel werk: RaRa
Jaartal: 2026
Techniek: gemengde technieken en performance
Materiaal: schilderij
Afmetingen: 100 x 40 cm
Inspiratie/connectie met thema: RaRa gaat over wat er allemaal nog veel meer te ontdekken is aan waarheden, die voor ons verborgen zijn. Zoals er zijn: programma’s, illusies, waarheden, identiteiten, MK-Ultra, programmeringen, drugs, alcohol, porno, andere verslavingen, trauma’s, structuren, interventies, opvoeding, educatie, wetenschap, geheime agenda’s, onderwijs en waarschijnlijk nog veel meer. Steeds blijkt er meer verborgen te zijn…
Werk te koop: Ja
Waarde voor verzekering: 1500
Verkoopprijs: 1500
Afbeelding van werk mag gebruikt worden (ovv naam beeldeigenaar) voor socials CBK Zuidoost: Ja
